Bilim insanları, Doğu Afrika’daki yer kabuğunun beklenenden daha ince olduğunu belirledi. Bu durum, kıtanın ikiye ayrılma sürecini hızlandırıyor.
Columbia Üniversitesi’nden yer bilimci Christian Rowan liderliğindeki bir araştırma ekibi, Doğu Afrika’daki yer kabuğunun tahmin edilenden çok daha ince olduğunu ortaya koydu. Bu durum, kıtanın ikiye ayrılma ve yeni bir okyanus oluşumu sürecinin hızlandığını gösteriyor. Bölgedeki Turkana Yarığı üzerinde yapılan analizler, jeolojik değişimlerin beklenenden daha ileri bir safhada olduğunu kanıtladı.
Araştırmacılar, Kenya ve Etiyopya sınırları boyunca uzanan Turkana Yarığı’ndaki sismik verileri inceledi. Bu inceleme sonucunda, yarığın merkezinde yer kabuğu kalınlığının 13 kilometreye kadar düştüğü tespit edildi. Normalde bu bölgelerde 35 kilometre olan kabuk kalınlığı, önemli bir incelme gösteriyor.
Yer kabuğunun 15 kilometrenin altına inmesi, jeolojide “boyun verme” olarak tanımlanan kritik bir aşamayı işaret ediyor. Bu durum, kıtanın tektonik olarak kopuşunun kaçınılmaz olduğunu bilimsel olarak doğruluyor. İnceltilmiş ve zayıflamış kabuk yapısı, yarılma sürecini daha da hızlandırıyor.
Gelecek süreçte, zayıflayan kabuktan magma yüzeye çıkarak yeni bir deniz tabanı oluşturacak. Hint Okyanusu’ndan gelen sular bu yeni havzayı doldurarak bir okyanus kolu meydana getirecek. Bu tektonik hareketler, Afrika levhasını iki ana parçaya ayıracak.
Batıdaki Nubya levhası ile doğu kıyısı ve Madagaskar’ı içeren Somali levhası olarak iki ayrı kara parçası oluşacak. Bu tektonik ayrılma, Afrika kıtasının coğrafi haritasını kalıcı olarak yeniden şekillendirecek ve yeni bir deniz koridoru oluşturacak.
“Boyun verme” safhası, yaklaşık 4,6 milyon yıl önce başladı ve bölgedeki tortu birikimini hızlandırdı. Bu durum, o dönemde yaşayan canlıların fosil kayıtlarının günümüze kadar korunmasını sağladı. Nature Communications dergisinde yayımlanan araştırma, tektonik değişimlerin eşsiz paleoantropolojik kaydın oluşumunda temel rol oynadığını belirtiyor.
Yorum Yap