Türkiye Yeşil Sanayi Projesi kapsamında demir-çelik sektöründe milli AC tahrik sistemleri geliştiriliyor. Yüzde 96,5 verimlilik hedefiyle devrim başlıyor.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda, TÜBİTAK ve KOSGEB’in Dünya Bankası desteğiyle yürüttüğü SAYEM 1833 – Türkiye Yeşil Sanayi Projesi kapsamında, demir-çelik sektöründeki DC tahrik sistemlerini yerli ve milli AC sistemlere dönüştürecek önemli bir Ürünleştirme Programı desteklenmeye hak kazandı. Bu stratejik hamle, sektörde yüzde 96,5 ve üzeri enerji verimliliği hedefleyerek karbon emisyonlarını azaltmayı ve sürdürülebilir üretimi teşvik etmeyi amaçlıyor.
WAT Motor yürütücülüğünde hayata geçirilen bu program, üniversite ve sanayiden sekiz paydaşı bir araya getiriyor. İstanbul Teknik Üniversitesi, Analiz Motor, Yıldız Teknik Üniversitesi, Sönmez Trafo, Genkor, PGR ve Toprakkale Sac gibi kurumlar, yüksek verimli motor ailesi, endüstriyel sürücü platformu ve ağır hizmet tipi redüktör sistemleri geliştirmek için projeler yürütüyor.
Program, haddehane uygulamalarına yönelik yüksek güçlü ve rekabetçi ürünler ortaya çıkarmayı hedefliyor. Elektrikli tahrik sistemleri ve güç elektroniği alanında yerli yetkinliği artırarak, yüksek ihracat potansiyeline sahip sürdürülebilir çözümlerin ürünleştirilmesi amaçlanıyor. Bu dönüşümle birlikte, Türkiye’nin sanayide yeşil dönüşüm ve katma değerli üretim hedeflerine katkı sağlanacak.
Programın temel hedeflerinden biri, mevcut DC motor sistemlerinin yüzde 82-88 seviyesinde kalan verimliliğini aşmaktır. Yeni senkron motor tabanlı tahrik sistemleri ile yüzde 96,5 ve üzeri verimlilik seviyesine ulaşılması planlanıyor. Bu sayede hem enerji tüketimi hem de karbon emisyonları önemli ölçüde azalacak, işletme sürekliliği de artırılacak.
Geliştirilecek sistemler, enerji geri kazanımı, gelişmiş kontrol algoritmaları ve kestirimci bakım gibi modern özelliklerle donatılacak. Haddehanelerin yüksek tork gereksinimlerini karşılayacak ağır hizmet tipi redüktör sistemleri de yerli olarak geliştirilecek. Bu entegre yaklaşım, motor, sürücü ve mekanik güç aktarım sistemlerini kapsayan bütüncül bir yerli teknoloji platformu oluşturmayı hedefliyor.
Avrupa Birliği’nin uygulamaya koyduğu Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (CBAM), demir-çelik üretiminde karbon yoğunluğunun azaltılmasını küresel ticaret için kritik hale getirdi. Türkiye’nin AB ile olan güçlü ticaret ilişkileri, üretim teknolojilerinin karbon ayak izini stratejik bir rekabet unsuruna dönüştürüyor.
Enerji verimliliği yüksek, düşük karbon yoğunluklu üretim teknolojilerine geçiş yapamayan tesislerin ihracat pazarlarında maliyet baskısıyla karşılaşması bekleniyor. Bu çerçevede, sanayi üretiminde kullanılan elektrikli tahrik sistemlerinin modern ve yüksek verimli teknolojilerle dönüştürülmesi stratejik bir gereklilik taşıyor.
Dönüşüm, enerji maliyetlerini düşürmenin yanı sıra sürdürülebilir üretimi ve ihracat rekabetçiliğini de koruyacak. Enerji verimli elektrikli tahrik sistemleri, sanayide karbon emisyonlarını azaltmada önemli bir kaldıraç görevi görüyor. Özellikle enerji yoğun sektörlerde hızlı etki yaratabilecek dönüşüm alanlarından biri olarak öne çıkıyor.
Demir-çelik sektörü, Türkiye’nin en enerji yoğun sanayi alanlarından biridir. Sektör, Türkiye’nin toplam enerji tüketiminin yaklaşık yüzde 7’sini ve sanayi sektöründeki enerji kullanımının yaklaşık yüzde 22’sini oluşturuyor. Bu nedenle üretim süreçlerinde kullanılan teknolojilerin daha verimli hale getirilmesi büyük önem taşıyor.
Türkiye’deki birçok haddehanede halen eski nesil DC motor tabanlı sistemler kullanılıyor. Bu sistemler, yüksek bakım ihtiyacı, düşük enerji verimliliği ve işletme maliyetleri nedeniyle sürdürülebilirlik hedefleri açısından sınırlılıklar oluşturuyor.
Elektrik makineleri ve güç elektroniği teknolojilerindeki gelişmeler, yüksek verimli AC senkron motor tabanlı tahrik sistemlerini güçlü bir alternatif haline getirdi. Özellikle rotoru sargılı senkron motor (WRSM) teknolojisi, daha yüksek enerji verimliliği ve düşük bakım ihtiyacı sayesinde modern tesislerde yaygınlaşıyor.
Yorum Yap