Yumaklı: İklim Uyumu İçin Kadın Çiftçiler Güçlendirilmelidir

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, kadın çiftçilerin güçlendirilmesinin küresel gıda güvenliği ve iklim uyumu açısından zorunlu bir strateji olduğunu belirtti. Bakan, iklim finansmanı mekanizmalarının kadınları güçlendirmeye daha duyarlı hale getirilmesi çağrısında bulundu.

Yumaklı, Antalya’da Türkiye ev sahipliğinde gerçekleştirilen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamındaki “Yüksek Düzeyli Kadın Çiftçiler Diyaloğu” programının açılışında konuştu. Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun 2026’yı “Uluslararası Kadın Çiftçiler Yılı” ilan ettiğini hatırlatan Bakan, bu etkinliğin küresel iklim eyleminin kritik bir döneminde önemine dikkat çekti.

Kadın üreticiler iklim krizinin ilk darbelerini alıyor

Tarım sektörünün hem gıda güvenliğini sağlamak hem de iklim krizleriyle mücadele etmek zorunda olduğunu ifade eden Yumaklı, kadın üreticilerin bu denklemin merkezinde yer aldığını söyledi. Dünya genelinde tarımsal iş gücünün ve gıda üretiminin önemli bir bölümünü oluşturan kadın çiftçilerin, kuraklık, aşırı hava olayları ve su stresi gibi şoklara en fazla maruz kalan kırılgan gruplar arasında bulunduğunu belirtti.

Aşırı iklim olaylarının kadınların toprağa, finansman mekanizmalarına, erken uyarı sistemlerine, tarımsal yayım hizmetlerine ve dijital teknolojilere erişimindeki kısıtları daha da belirginleştirdiğini kaydeden Yumaklı, şu değerlendirmede bulundu: “Veriler son derece açıktır. Tarımsal verimlilik ve istihdamdaki kadın-erkek dengesindeki açığın kapatılması, küresel Gayri Safi Yurt İçi Hasıla’yı yaklaşık yüzde 1 artırma ve 45 milyon insanı gıda güvencesine kavuşturma potansiyeline sahiptir. Kadın çiftçilerin güçlendirilmesi, bir tercih değil, küresel gıda güvenliği ve iklim uyumu için zorunlu bir stratejidir.”

Kadınlara ulaşan iklim finansmanı sınırlı

Uluslararası finansman yapılarına değinen Yumaklı, küçük ölçekli kadın çiftçilere ulaşan iklim finansmanının oldukça sınırlı kaldığını ve nitelikli biçimde izlenemediğini belirtti. Cinsiyete göre ayrıştırılmış veri eksikliğinin politikaların etkinliğini kısıtladığını vurgulayan Bakan, Türkiye’nin stratejik ortağı Birleşmiş Milletler Uluslararası Tarımsal Kalkınma Fonu (IFAD) ile birlikte veriye dayalı bir adım attığını açıkladı.

Program kapsamında lansmanı yapılacak IFAD’ın “Finanse Edilmeyen Yarı” (The Unfunded Half) başlıklı teknik raporuna ilişkin Yumaklı, raporun iklim finansmanının kadın çiftçilere ulaşımına dair küresel düzeyde cinsiyete göre ayrıştırılmış ilk sağlam referans çizgisini ortaya koyduğunu söyledi.

Çağrı: Finansman mekanizmaları kadınları gözetsin

Türkiye’nin Ulusal Uyum Eylem Planı ve tarımsal destek politikaları çerçevesinde kadın üreticilerin kurumsal kapsayıcılığını artırmayı temel öncelik olarak belirlediğini anlatan Yumaklı; kadın kooperatiflerinin desteklenmesi, tarımsal risk sigortası mekanizmalarının geliştirilmesi, dijital tarım araçlarının yaygınlaştırılması ve kadın odaklı finansman araçlarının oluşturulması yönündeki kararlılıklarını sürdürdüklerini bildirdi. Bakan, karma finansman ve uyum tahvilleri gibi yenilikçi araçların bu amaçla kullanılabileceğini belirtti.

Tüm paydaşlara seslenen Yumaklı, “İklim finansmanı mekanizmalarını kadını güçlendirmeye duyarlı hale getirelim. Veriye dayalı izleme sistemlerini kurarak hesap verilebilirliği artıralım ve kadın çiftçilerin iklime dirençli tarımsal gıda sistemlerindeki kurumsal rolünü güçlendirelim” dedi.